Psikolog Ceylan DEMİR tarafından incelendi İl Sağlık Müdürlüğü tarafından onaylı ve ruhsatlı merkez
Güncelleme notu 24 Eylül 2026 tarihinde test cihazına ilişkin şartlar Karayolları Trafik Yönetmeliği 4 sayılı Cetvel ve 79. madde hükümlerine göre ilk kez yayımlandı.
Kısa cevap
Psikoteknik test sistemi nedir?
Psikoteknik test sistemi, testlerin uygulandığı bilgisayar tabanlı cihaz ile sonuçların karşılaştırıldığı norm değerlerinin bütünüdür. Mevzuat sistemin norm onayı almış ve TSE/CE belgeli olmasını, testlerin tamamının uygulanmasını ve değerlendirmenin en az 1 saat sürmesini ister. İl Sağlık Müdürlüğü onaylı ve ruhsatlı Pendik Denge Psikoteknik Merkezi’nde ALG sistemi kullanılır.
Kısa özet
- Test sistemi cihaz, yazılım ve norm değerlerinden oluşan bütündür.
- Cihazın norm onayı almış ve TSE/CE belgeli olması gerekir.
- Testlerin tamamı uygulanır, değerlendirme en az 1 saat sürer.
- İtirazda kişi aynı test sistemine sahip başka bir merkeze sevk edilir.
- Mevzuat sistemler arasında kolay ya da zor diye bir ayrım yapmaz.
İçindekiler
Psikoteknik raporu için farklı merkezlere gidenler bir süre sonra aynı şeyi fark ediyor. Cihazların görüntüsü, koltuğu, ekranları birbirinden farklı. Bir merkezde tek ekranlı bir düzen, ötekinde direksiyon ve pedallı bir kabin. Akla gelen soru da doğal. Hangisi geçerli, hangisi daha kolay, bir sistemde çıkan sonuç ötekinde değişir mi?
Bu yazıda test sisteminin ne olduğunu, mevzuatın cihazdan neler beklediğini ve sistem adının hangi durumda önem kazandığını anlattık. Markalar arasında bir kıyaslama yapmıyoruz, çünkü mevzuat da yapmıyor.
Test sistemi nedir, cihaz ile norm ilişkisi
Test sistemi üç parçadan oluşur. Sürücünün oturduğu ve tepki verdiği donanım, testleri yöneten yazılım ve sonuçların karşılaştırıldığı norm değerleri. Donanım ekran, tuş takımı, direksiyon ve pedallar gibi parçalardan oluşur. Yazılım uyaranları sunar, tepkileri ve süreleri kaydeder.
Norm değerleri ise sistemin kalbidir. Cihazın ürettiği ham veri, yani doğru tepki sayısı, hata sayısı ya da milisaniye cinsinden tepki süresi tek başına bir anlam taşımaz. Bu veri, geniş bir sürücü grubundan elde edilmiş karşılaştırma değerleriyle kıyaslandığında anlam kazanır. 4 sayılı Cetvel de sonuçların test sisteminin normlarıyla değerlendirilmesini ister.
Bu yüzden bir sistemin ham sonucunu başka bir sistemin normuyla karşılaştırmak doğru değildir. Her sonuç kendi sisteminin içinde okunur.
Merkezlerde neden farklı cihazlar gördüğünüzün cevabı da burada. Mevzuat belirli bir markayı ya da üreticiyi zorunlu tutmaz, cihazın taşıması gereken şartları tanımlar. Bu şartları karşılayan farklı sistemler piyasada bulunur ve merkezler bunlardan birini seçer. Sürücüler arasında en sık duyulan adlar ALG ve Viyana Test Sistemi olsa da mevzuat açısından belirleyici olan ad değil, şartlardır.
Cihazda aranan şartlar, norm onayı ve TSE/CE
Psiko-teknik değerlendirme merkezlerinin nitelikleri, ruhsatlandırılması ve denetimi Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 4 sayılı Cetveliyle düzenlenir. Cetvel, test cihazından iki temel şart arar.
- Norm onayı. Cihaz, Sağlık Bakanlığının öngördüğü usulle norm onayı almış olmalıdır. Onaysız bir yazılımla yapılan ölçüm rapora dayanak olamaz.
- TSE/CE belgesi. Cihazın TSE/CE belgeli, bilgisayar tabanlı bir sistem olması gerekir.
Bu şartlar merkezin ruhsatlandırılmasında ve denetiminde aranır, ruhsatı da il sağlık müdürlüğü düzenler. Sürücünün cihazın belgelerini tek tek incelemesi beklenmez. Yapabileceğiniz en pratik kontrol, merkezin ruhsatının aktif olup olmadığını il ya da ilçe sağlık müdürlüğünden öğrenmektir.
Testlerin tamamı uygulanır
Cetvelin 13. maddesi testlerin tamamının uygulanmasını ister. Kısaltılmış form kullanılamaz, bazı bölümler atlanarak rapor düzenlenemez. Hangi marka cihaz kullanılırsa kullanılsın sürücü, dikkatten tepki hızına, koordinasyondan kişiliğe kadar aynı temel alanlarda ölçülür.
Merkezimizdeki sistemde bu alanlar 12 test altında toplanır. Sürekli dikkat, muhakeme, koordinasyon, hız ve mesafe tahmini, çarpışma tahmini, gerçek trafiğe ilişkin görüş, seçici dikkat, tepki hızı, görsel algı ve bellek, çevresel görüş, görsel süreklilik ve kişilik. Her testin neyi ölçtüğünü psikoteknik raporunda uygulanan testler yazısında anlattık.
Asgari süre 1 saat
Cetvelin 18. maddesine göre değerlendirmenin asgari süresi 1 saattir. Bu, cihaz ne kadar hızlı çalışırsa çalışsın değişmeyen bir kuraldır. Yarım saatte tamamlanan bir “test” bu hükme uymaz.
Uygulamada süre kişiye göre uzar. Psikoteknik testleri kişinin algı, refleks ve konsantrasyonuna, cihazın norm değerlerine göre 60 dakika ila 90 dakika arasında sürer. Her bölümden önce yapılan anlatım ve deneme de bu sürenin içindedir.
Kamera kaydı ve psikolog gözetimi
Cetvel test cihazlarının kamerayla izlenmesini zorunlu tutar. Görüntüler merkezde iki yıl, raporlar ve kayıt defterleri on yıl saklanır. Görüntüsü ibraz edilemeyen testin raporu geçersiz sayılır. Kuralın amacı açık, birinin başkasının yerine teste girmesini önlemek.
Cetvel bir psikoloğun aynı anda en fazla iki cihazdan sorumlu olmasını da ister. Test odasının sessiz ve dikkat dağıtıcı unsurlardan uzak olması gerekir. Bu şartlar marka ne olursa olsun aynıdır.
Sistem adı neden önemli, itirazda sevk
Sistem adı günlük işlemlerde pek sorulmaz, ama olumsuz sonuçta önem kazanır. Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 79. maddesine göre olumsuz rapora 30 gün içinde il sağlık müdürlüğüne itiraz edilebilir. İl sağlık müdürlüğü itiraz eden kişiyi aynı test sistemine sahip başka bir merkeze ve psikiyatri muayenesine sevk eder.
Aynı sisteme sevk kuralının mantığı, ölçümü aynı normlarla tekrarlamaktır. İki rapor farklıysa ikinci rapor geçerli kabul edilir. İkinci değerlendirmede de başarısız olan kişi, başvurusu üzerine 3 ay sonra yeniden değerlendirilir. O da olumsuzsa 2 yıl beklenir. Hiç itiraz edilmezse bekleme doğrudan 2 yıldır.
Farklı merkezde yeniden teste girmek
Olumsuz sonuç alan bir sürücünün aklına ilk gelen, başka bir sistemi olan merkeze gidip hemen yeniden girmek oluyor. Bu işe yaramaz. Bekleme süreleri merkeze değil kişiye bağlıdır ve kayıtlar kimlik numarasıyla tutulur. Doğru yol itiraz etmek ya da süre dolduktan sonra yeniden başvurmaktır.
Rapor süresi dolan ve yenileme için başka bir merkeze giden sürücü içinse durum farklıdır. Yenilemede önceki raporu aldığınız sistemde kalma zorunluluğu mevzuatta yer almıyor, değerlendirme ruhsatlı bir merkezde yeniden yapılır. Adımlar psikoteknik belgesi yenileme yazısında.
Sürücü açısından ne değişir
Farklı sistemlerde değişen şey daha çok test deneyimidir. Bir sistemde tepkiler ağırlıkla tuşlarla verilir, bir başkasında direksiyon ve pedal daha fazla devreye girer. Ekranların sayısı ve yerleşimi de farklı olabilir. Bu farklar sonucu kolaylaştırmaz ya da zorlaştırmaz, çünkü her sistemin sonucu kendi normuyla okunur. Alışma süresini ise her bölümün başındaki deneme karşılar.
Randevu alırken sistemin markasından çok şu üç soruya cevap aramanız işinize yarar.
- Merkez İl Sağlık Müdürlüğü tarafından onaylı ve ruhsatlı mı?
- Testler psikolog eşliğinde ve kamera kaydı altında mı uygulanıyor?
- Değerlendirme için ne kadar süre ayrılıyor? Asgari süre 1 saattir.
Bu üç sorunun cevabı olumluysa, hangi sistemle test olduğunuz raporunuzun geçerliliğini değiştirmez.
Merkezimizde kullanılan sistem
Pendik Denge Psikoteknik Merkezi İl Sağlık Müdürlüğü tarafından onaylı ve ruhsatlıdır. Merkezimizde ALG psiko-teknik sürücü değerlendirme sistemi kullanılır. Testler direksiyon, pedallar ve ekranlardan oluşan bu düzenekte, Psikolog Ceylan DEMİR eşliğinde uygulanır. Sonuçları psikolog sistemin norm değerlerine göre yorumlar ve raporu imzalar.
Bilgisayar bilgisi gerekmez, cihazın kullanımı her bölümden önce gösterilir. Test sonrasında rapor psikiyatri muayenesiyle tamamlanır, bunun için rapor tarihinden itibaren 45 gün vardır. Cihazın ve test odasının fotoğraflarını galeri sayfasında, ruhsat ve belgelerimizi belgelerimiz sayfasında görebilirsiniz. Randevu için 0549 493 42 43 numarasını arayabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Farklı markalı test sistemleriyle alınan raporlar arasında fark var mı?
Hukuki açıdan yoktur.
Şartları taşıyan bir sistemle, ruhsatlı merkezde düzenlenen rapor aynı değerdedir. Sistemler arasındaki fark arayüzde, cihaz düzeninde ve norm tablolarındadır.
Bir sistemde olumsuz çıkan kişi başka sistemde olumlu çıkar mı?
Bunu önceden söylemek mümkün değildir.
Her sonuç kendi sisteminin normlarına göre değerlendirilir. Bekleme süreleri de kişiye bağlıdır, başka bir merkeze gitmek bu süreleri kısaltmaz.
Hangi psikoteknik sistemi daha kolay?
Böyle bir ayrım yapılmaz.
Sonuçlar her sistemin kendi norm değerlerine göre yorumlandığı için kolay ya da zor sistem diye bir sınıflama yoktur. Belirleyici olan sizin o günkü dikkat, algı ve tepki düzeyinizdir.
Hangi sistemde test olduğumu nasıl öğrenirim?
Testi yaptığınız merkeze sorabilirsiniz.
İtiraz edecekseniz bu bilgi önemlidir, çünkü il sağlık müdürlüğü sizi aynı test sistemine sahip başka bir merkeze sevk eder. Dilekçenizde testin yapıldığı merkezi ve tarihi açıkça yazın.
Test sırasında neden kamera kaydı alınıyor?
Yönetmelik bunu zorunlu tutuyor.
Her test cihazı kamerayla izlenir, kayıt merkezde iki yıl saklanır ve görüntü ibraz edilemezse düzenlenen rapor geçersiz sayılır. Kural, testin başkası tarafından yapılmasını önlemek içindir.
Psikoteknik testi ne kadar sürer?
En az 1 saat sürer.
4 sayılı Cetvelin 18. maddesi asgari süreyi 1 saat olarak belirler. Psikoteknik testleri kişinin algı, refleks ve konsantrasyonuna, cihazın norm değerlerine göre 60 dakika ila 90 dakika arasında sürer.
Kaynaklar
Son güncelleme 24 Eylül 2026 Editör iletişimi [email protected]
