Psikoteknik Raporu ile Sürücü Sağlık Raporu Farkı, Epilepsi, Kalp ve Ruh Sağlığında Kurallar

Psikolog Ceylan DEMİR tarafından incelendi İl Sağlık Müdürlüğü tarafından onaylı ve ruhsatlı merkez

Güncelleme notu 24 Eylül 2026 tarihinde Sürücü Adayları ve Sürücülerde Aranacak Sağlık Şartları ile Muayenelerine Dair Yönetmeliğin 4, 5, 6 ve 9. maddeleri, Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 79 ve 87. maddeleri ile 2918 sayılı Kanunun 41 ve 45. maddelerine göre hazırlandı.

Ticari araç kullanan ya da ehliyetini yenileyecek sürücülerin en sık karıştırdığı iki belge, sürücü sağlık raporu ile psikoteknik raporudur. İnternette psikoteknik raporunun “sağlık raporu” diye anlatıldığı da oluyor. İki belgenin dayanağı, düzenleyeni ve cevap verdiği soru farklıdır. Biri diğerinin yerini tutmaz.

Bu yazıda iki raporu yan yana koyduk, ardından ticari sürücülüğü etkileyen sağlık durumlarında yönetmeliğin ne dediğini özetledik. Yazı bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi değerlendirme yerine geçmez. Kendi durumunuzu ancak sizi muayene eden hekim değerlendirebilir.

İki rapor, iki ayrı mevzuat

Tablodaki en önemli satır “neye bakar” satırıdır. Psikoteknik bir hastalık tanısı koymaz, görme keskinliğini ya da tansiyonu ölçmez. Sağlık raporu da dikkat süresini ve tepki hızını cihazla ölçmez. Bu yüzden psikoteknik zorunluluğu olan bir sürücü sağlık raporuyla, ehliyet yenileyen bir sürücü de psikoteknik raporuyla işini tamamlayamaz. Psikoteknikte neyin ölçüldüğünü psikoteknik testi neleri ölçer yazısında anlattık.

Sürücü sağlık raporu nasıl verilir?

2918 sayılı Kanunun 41. maddesi, ehliyet alacak herkesin yönetmelikte belirlenen sağlık şartlarını taşımasını ister. Bu şartlar 26 Eylül 2006 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan ve 2015, 2020 ve 2021’de değişen Sürücü Adayları ve Sürücülerde Aranacak Sağlık Şartları ile Muayenelerine Dair Yönetmelikte yer alır.

Yönetmeliğin 4. maddesine göre muayene aile sağlığı merkezlerinde, Sağlık Bakanlığına ve üniversitelere bağlı sağlık tesislerinde ya da muayenehane dışındaki özel sağlık kuruluşlarında görevli tabip tarafından yapılır. Hekim önce sürücünün genel sağlık durumuna ilişkin yazılı beyanını alır. Muayenede işitme kaybı, denge sorunu, uyku apnesi, hipoglisemi yapabilecek ilaç kullanılan diyabet, kalp-damar hastalığı, epilepsi, ruh hastalığı, alkol ya da madde bağımlılığı ve görme durumu gibi başlıklar taranır. Bunlardan biri varsa ya da karar verilemiyorsa kişi ilgili uzmana sevk edilir, ilk rapor ile uzman raporu birlikte geçerli olur.

Yönetmelik ehliyet sınıflarını muayene açısından iki gruba ayırır. Birinci grupta M, A1, A2, A, B1, B, BE ve F, ikinci grupta C1, C1E, C, CE, D1, D1E, D, DE ve G sınıfları bulunur. Kamyon, otobüs ve minibüs gibi ticari araçların sınıfları ikinci gruptadır ve şartlar bu grupta daha sıkıdır. Rapora itiraz hakkı vardır, usulünü Sağlık Bakanlığı belirler.

Ehliyet yenilemede sağlık şartı

Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 87. maddesine göre M, A1, A2, A, B1, B, BE, F ve G sınıfı belgeler 10 yıl, C1, C1E, C, CE, D1, D1E, D ve DE sınıfı belgeler 5 yıl geçerlidir. Yenileme başvurusunda sağlık yönetmeliğindeki şartları taşımak gerekir. Yani C ya da D sınıfı ehliyetle çalışan bir ticari sürücü iki ayrı beş yıllık takvim izler. Biri ehliyet ve sağlık raporu, diğeri psikoteknik raporu takvimidir ve ikisinin bitiş tarihi çoğu zaman aynı güne denk gelmez. Psikoteknik tarafı psikoteknik belgesi kaç yıl geçerlidir ve ticari araç psikoteknik sayfalarında, ileri yaşa özgü kurallar 65 yaş üstü psikoteknik yazısında.

Sağlık durumu sonradan değişirse ne olur?

Kanunun 45. maddesine göre belge sahibinde sürücülüğe engel açık bir sağlık değişikliği görülür ve tespit edilirse trafik görevlileri belgeyi geri alır, kişinin muayene olmasını ister. Engel yoksa ya da sonradan ortadan kalkarsa bu durum sağlık raporuyla belgelenir ve belge iade edilir. Geçerli bir psikoteknik raporunuzun bulunması bu süreci durdurmaz, çünkü iki rapor farklı soruya cevap verir.

Hangi sağlık durumları ticari sürücülüğü etkiler?

Yönetmelik bazı durumlarda belgeyi birinci grupla sınırlar ve ticari araç kullanmayı yasaklar. Aşağıdaki tablo yönetmelik metninin kısa bir özetidir. Tanıyı koymak ve kararı vermek sizi muayene eden hekimin ya da sağlık kurulunun işidir.

Epilepside yönetmelik, 2021’deki değişiklikle şu yolu tarif ediyor. Nöbet geçirmiş kişi altı aylık aralıklarla nöroloji muayenesi yaptırdığını ve üç yıl boyunca ilaçsız ya da en fazla iki ilaçla nöbet geçirmediğini belgelerse durumu nöroloji sağlık kurulunda değerlendirilir. İlk ve tek uyarılmamış nöbette bu süre iki yıldır ve ilaç kullanılmıyor olmalıdır. Bu yolla belge alınsa bile ticari araç yasağı devam eder.

Ruh sağlığında tablo daha ayrıntılıdır. Akut psikotik dönemde belge geri alınır, en az üç ay sonra yeniden muayene yapılır ve uygun bulunan kişiye altı ayda bir kontrol şartıyla belge iade edilebilir. Hangi tanının hangi sonucu doğurduğu tek başına tanı adına bakılarak söylenemez, ruh sağlığı ve hastalıkları uzmanı kişinin durumunu bütün olarak değerlendirir.

Psikoteknik bu tablonun neresinde?

Psikoteknik değerlendirme bu hastalıkları teşhis etmez. Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 79. maddesine göre psikiyatri uzmanı, psikoteknik raporundaki bulguları kendi muayenesiyle birlikte değerlendirir ve sürücülüğe engel bir durum olup olmadığını raporuna yazar. Kişi test raporuyla 45 gün içinde bu muayeneye başvurur. Muayenenin akışını psikiyatri muayenesi nasıl yapılır yazısında anlattık.

2022’den bu yana Kaynarca’da hizmet veren merkezimizde değerlendirme ALG psiko-teknik sürücü değerlendirme sisteminde, Psikolog Ceylan DEMİR eşliğinde yapılır ve testler kamera kaydıyla yürütülür. Psikoteknik testleri kişinin algı, refleks ve konsantrasyonuna, cihazın norm değerlerine göre 60 dakika ila 90 dakika arasında sürer. Uygulamada test başlamadan kullandığınız ilaçlar ile gözlük ya da lens durumunuz not edilir. Sürücü sağlık raporu ve psikiyatri muayenesi merkezimizde yapılmaz, ikisi de hekimin işidir. İlaç ve gözlükle ilgili ayrıntılar gözlük, lens ya da ilaç kullananlar yazısında.

Ticari sürücü için pratik sıra

1. Tarihleri çıkarın. Ehliyetinizin geçerlilik tarihini kartınızdan, psikoteknik raporunuzun tarihini e-Devlet’ten kontrol edin.
2. Sağlık raporunu planlayın. Kronik bir hastalığınız varsa uzman raporu gerekebileceğini hesaba katın, takip eden hekiminizin belgelerini yanınıza alın.
3. Psikoteknik randevusunu ayrı güne koyun. Göz muayenesinde göz bebeğini büyüten damla kullanılacaksa aynı gün teste girmek ölçümü gereksiz yere zorlaştırır.
4. Psikiyatri süresini kaçırmayın. Test raporuyla 45 gün içinde başvurmayan kişi altı ay boyunca yeniden teste kabul edilmez.
5. İki kaydı da kontrol edin. Sağlık raporunu e-İmzalı Sürücü Raporları, psikoteknik raporunu e-İmzalı Psikoteknik Değerlendirme Raporları sorgulamasından görün. Ekran ekran anlatım psikoteknik belgesi e-Devlet sorgulama sayfasında.

Belgesi iptal edilip yeniden ehliyet alacak sürücüler için sıra biraz farklıdır, kursa kayıttan önce psikoteknik ve psikiyatri gelir. Bu durumu stajyer ehliyet iptali sayfasında anlattık.

Randevu

Pendik Denge Psikoteknik Merkezi İl Sağlık Müdürlüğü tarafından onaylı ve ruhsatlıdır, Kaynarca Mah. Şehit Mustafa Köse Sok. No 5B, Pendik adresinde, E-5 yan yol üzerindedir ve Marmaray Kaynarca istasyonuna yaklaşık 800 metre uzaklıktadır. Pazartesi - Cumartesi 09.00 - 18.00 arasında açığız. Randevu için 0549 493 42 43 numarasını arayabilir ya da randevu sayfasını kullanabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Son güncelleme 24 Eylül 2026 Editör iletişimi [email protected]