Belediye Aracı Şoförü Psikoteknik Alır mı, Çöp Kamyonu ve Tanker

Psikolog Ceylan DEMİR tarafından incelendi İl Sağlık Müdürlüğü tarafından onaylı ve ruhsatlı merkez

Güncelleme notu 24 Eylül 2026 tarihinde 4925 sayılı Kanunun 2. maddesi, Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 2, 4 ve 34. maddeleri, Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 76 ve 99. maddeleri, 5393 sayılı Belediye Kanunu ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının 29.11.2021 tarihli görüşüne göre ilk kez yayımlandı. İlan örnekleri İnegöl Belediyesinin 2025 duyurusundan ve Kariyer İBB’de 2019 - 2026 arasında yayımlanan şoför ilanlarından alındı.

Belediye aracı şoförü için psikoteknik raporu, aracın ruhsatına ve şoförün kimin adına çalıştığına bağlıdır. Belediyenin resmî tescilli çöp kamyonunu, su tankerini ya da iş makinesi taşıyıcısını ticari olmayan bir hizmette kullanan belediye personeli için hüküm kuruma bağlıdır. Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 2/3-ç bendi bu taşımayı kapsam dışında bıraktığı için kesin bir yasal şart yoktur. Cenaze aracı olarak tescilli araçlar da 2/3-g bendiyle kapsam dışındadır. Buna karşın belediyelerin ve iştiraklerinin şoför ilanları çoğunlukla SRC ve psikoteknik raporu istiyor.

Bu yazıda belediyenin şoför aradığı başlıca araçları tek tek ele aldık. Hangi ehliyetin gerektiğini, mevzuatın ne dediğini ve ilanların gerçekte ne istediğini yan yana koyduk.

Araç türüne göre ehliyet ve ilan şartları

Kariyer İBB, İstanbul Büyükşehir Belediyesi ve iştiraklerinin iş ilanlarını yayımladığı platform. Aynı çatı altında bile şartlar tek tip değil. Kış mücadelesi için dönemsel kamyon şoförü ilanı SRC ve psikoteknik saymazken tanker ve tır ilanları ikisini birlikte istiyor. 2023’teki tanker şoförü ilanı su ve akaryakıt tankerleri için CE ehliyet, SRC 5 ve psikoteknik aradı, akaryakıt taşıyan şoförün yükümlülükleri tanker şoförü psikoteknik yazısında. Kısacası yasal çerçeve dar, işverenin şartı daha geniş.

4925 ile yönetmelik arasındaki ince fark

4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanununun 2. maddesi belediyelere ait yalnızca otomobillerle yapılan taşımaları Kanunun dışında sayar. Çöp kamyonu, tanker ya da çekici bu istisnaya girmez. Belediyenin ağır araçları için kapsam dışılık Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 2/3-ç bendinden gelir. Bu bent araç cinsine bakmadan resmî taşıtlarla ve römorklarıyla yapılan ticari olmayan taşımaları yönetmelik dışında bırakır. Resmî taşıt, yönetmeliğin 4. maddesine göre araç tescil belgesinde “resmi” olarak tescil edilmiş taşıttır.

Yönetmelik dışında kalan taşımada 34. maddenin şartları, yani SRC ve 5 yılda bir psikoteknik raporu doğmaz. 2021’de 34. maddeye eklenen ibare ayrıca kamu kurumlarının ticari olmayan taşıma hizmetlerinde araç süren kamu personelini SRC şartından muaf tutar. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı bu konudaki görüşünü bir büyükşehir belediyesi su ve kanal idaresinin sorusu üzerine verdi. 29.11.2021 tarihli ve E-14399437-622.02-2309038 sayılı görüşte idarenin hizmet araçlarını kullanan personelden SRC ve psikoteknik raporu alma zorunluluğunun bulunmadığı değerlendirildi. Aynı yazıda alıntılanan Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı görüşü ise SRC muafiyetini teyit ederken bu personelin 34. maddenin (e) bendi çerçevesinde değerlendirilmesinin mümkün olduğunu söylüyor. Belediyenin kendi araçlarında psikoteknik şartını bu yüzden pratikte kurumun işe alım ilanı ya da iç yönergesi belirliyor, İnegöl ilanı da bunun bir örneği.

Büyüt Kamu Personeli için SRC ve Psikoteknik Belgesi GörüşüKamu Personeli için SRC ve Psikoteknik Belgesi Görüşü

Cenaze araçlarında kapsam daha da geniş. 2/3-g bendi cenaze aracı, ambulans ve naklen yayın aracı olarak tescil edilmiş araçların kullanım amacına uygun taşımalarını, aracın sahibine bakmadan kapsam dışında sayar. Yönetmeliğin 2/4 fıkrası da 5216 ve 5393 sayılı belediye kanunlarının hükümlerini saklı tutar. İstisnanın iki şartını, özel cenaze nakil firmalarını ve şehirlerarası nakli cenaze aracı şoförü psikoteknik yazısında ayrıca anlattık. Aynı bentteki ambulanslar için durum ambulans şoförü psikoteknik, belediyenin kendi kurtarıcısı ve çekicisi için durum çekici ve kurtarıcı şoförü psikoteknik yazısında.

Belediye şirketinde ya da yüklenicide çalışmak

5393 sayılı Belediye Kanununun 67. maddesi temizlik, katı atık tesisleri, kanal bakımı ve araç kiralama gibi hizmetlerin ihale yoluyla üçüncü kişilere gördürülebileceğini, 70. maddesi de belediyenin görev alanında şirket kurabileceğini yazar. Çöp kamyonunu kullanan şoför bu yüzden belediyenin kadrosunda olmayabilir, belediye şirketinin ya da yüklenici firmanın işçisi olabilir.

Bu durumda iki fark ortaya çıkar. Araç şirket adına tescilliyse ruhsatında “resmi” yazmaz ve 2/3-ç bendinden yararlanamaz. SRC muafiyeti de metinde yalnızca “kamu personeli” için yazılmıştır, belediye şirketi çalışanlarını açıkça saymaz. Tablodaki ilanların çoğunda da iki belge birlikte isteniyor. İşe girmeden önce kullanacağınız aracın ruhsatına bakmak, hangi kurala tabi olduğunuzu netleştirir. Ticari araçlardaki genel kuralları ticari araç psikoteknik sayfasında bulabilirsiniz.

SRC türü ve takograf

İlanlarda sık görülen “SRC 2 - 4” ifadesi iki ayrı belgeyi anlatır. Karayolu Taşımacılık Faaliyetleri Mesleki Yeterlilik Eğitimi Yönetmeliğinin 6. maddesine göre SRC2 yurt içi yolcu, SRC4 yurt içi eşya ve kargo taşımacılığı içindir. 7. maddeye göre SRC3 sahibi SRC4’ü, SRC1 sahibi SRC2’yi almış sayılır. Kariyer İBB’nin 2026 mezarlık ilanında iş tanımı minibüsten çöp kamyonuna kadar farklı araçları sayıyor, şart olarak da SRC 2 ya da SRC 4 yazıyor. Belge türlerinin ayrıntısı mesleki yeterlilik belgesi yazısında.

Takograf tarafında da resmî araç ayrı tutulur. Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 99. maddesine göre resmî taşıt olarak tescil edilmiş araçlarda takograf bulundurma ve kullanma zorunluluğu aranmaz. Şehir içinde ve belediye mücavir alanında yolcu ya da yük taşıyan otobüs, kamyon ve çekicilerde de bu zorunluluk yoktur. Şirket adına tescilli bir kamyonla şehirlerarası yük taşıyorsanız kural değişir, ayrıntılar takograf kartı ve psikoteknik yazısında.

Belediye aracı şoförü nasıl olunur

1. B ile başlayın, C ve CE’ye geçin. C sınıfı için 21 yaşını bitirmiş ve B sınıfı belgeye sahip olmak, CE için C sınıfına sahip olmak gerekir (Karayolları Trafik Yönetmeliği 76. madde).
2. Deneyim biriktirin. İnegöl ilanı çöp kamyonu şoföründen 3 yıllık kamyon şoförlüğünü belgelemesini istedi.
3. SRC4 alın, yolcu da taşıyacaksanız SRC2 ekleyin. Belediye kadrosunda yasal şart olmasa da ilanların çoğunda aranıyor.
4. Psikoteknik raporunu hazırlayın. Rapor psikiyatri onayından sonra e-Devlet’e işlenir, rapor tarihinden itibaren 45 günlük süreyi kaçırmayın.
5. İlanları izleyin. Belediyelerin kamu işçi alımları İŞKUR’un kurumdışı kamu işçi alım ilanlarında, İstanbul’daki şirket ilanları Kariyer İBB’de yayımlanıyor. Belediyeler kendi sitelerinde de duyuru yapıyor.

Ağır vasıta sürücülüğünün diğer adımları TIR şoförü nasıl olunur ve kamyon ve TIR şoförü psikoteknik yazılarında. Vidanjör ya da kazıcı yükleyici gibi makinelerde ayrıca operatörlük belgesi istenir, bkz. iş makinesi operatörü psikoteknik.

Merkezimizde süreç

2022’den bu yana Kaynarca’da hizmet veren merkezimizde değerlendirme ALG psiko-teknik sürücü değerlendirme sisteminde, psikoloğumuz Ceylan DEMİR eşliğinde yapılır ve testler kamera kaydıyla yürütülür. Uygulamada belediye aracı şoförüne uygulanan test bataryası kamyon ve TIR şoförleriyle aynıdır, 12 testin tamamı uygulanır. Psikoteknik testleri kişinin algı, refleks ve konsantrasyonuna, cihazın norm değerlerine göre 60 dakika ila 90 dakika arasında sürer.

Kaynarca’daki Pendik Denge Psikoteknik Merkezi İl Sağlık Müdürlüğü tarafından onaylı ve ruhsatlıdır. E-5 yan yol üzerindeyiz, Marmaray Kaynarca istasyonu yaklaşık 800 metre uzaklıkta. Sokaklar dar olduğu için kamyonla değil binek araçla ya da toplu taşımayla gelmenizi öneririz. Kimlik ve ehliyet fotokopisi yeterlidir. Randevu için randevu sayfasını kullanabilir ya da 0549 493 42 43 numarasını arayabilirsiniz, ücret bilgisi psikoteknik ücreti sayfasındadır.

Zabıta ve makam araçlarındaki durum için zabıta aracı şoförü ve makam şoförü yazılarına bakabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Son güncelleme 24 Eylül 2026 Editör iletişimi [email protected]